Ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ασθενείς με καρκίνο θυρεοειδούς
Εισαγωγή
Η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο (Ι-131) αποτελεί βασικό μέρος της θεραπευτικής αντιμετώπισης των ασθενών με διαφοροποιημένο καρκίνο θυρεοειδούς (θηλώδη και θυλακιώδη).
Στο παρόν σύντομο άρθρο θα εξεταστεί η θέση της συμπληρωματικής (επικουρικής, adjuvant) θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο στους υπερήλικες (≥75–80 ετών) ασθενείς με καρκίνο θυρεοειδούς.
Σε αυτή την ηλικιακή ομάδα ασθενών, η λήψη αποφάσεων χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή λόγω της συχνής παρουσίας συνυπαρχουσών παθήσεων, της μειωμένης νεφρικής λειτουργίας και της αυξημένης πιθανότητας εμφάνισης παρενεργειών στη θεραπεία.

Ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ασθενείς με καρκίνο θυρεοειδούς
Ενδείξεις θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ασθενείς
Η ηλικία από μόνη της δεν είναι αντένδειξη για την χορήγηση θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο.
Έτσι η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο ενδείκνυται στους ασθενείς με διαφοροποιημένο καρκίνο θυρεοειδούς, όταν υπάρχει:
- Λεμφαδενική διασπορά (μεταστάσεις στους τραχηλικούς λεμφαδένες)
- Εξωθυρεοειδική επέκταση
- Επιθετικός ιστολογικός υπότυπος
- Ευμεγέθης πρωτοπαθής εστία
- Υπολειμματική νόσος μετά την χειρουργική επέμβαση
- Μακρινές μεταστάσεις που προσλαμβάνουν (στο σπινθηρογράφημα) το ραδιοϊσότοπο
Στις περιπτώσεις αυτές οι ασθενείς χαρακτηρίζονται ότι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο υποτροπής της νόσου ή και θνητότητας.
Πλεονεκτήματα
Η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο στους υπερήλικες ασθενείς προσφέρει τα εξής πλεονεκτήματα:
- Είναι μη επεμβατική μέθοδος θεραπείας καθώς καταστρέφει τυχόν υπολειμματικά καρκινικά κύτταρα χωρίς νέα χειρουργική επέμβαση
- Είναι γενικά καλά ανεκτή
- Μειώνει τον κίνδυνο υποτροπής
- Μπορεί να παρατείνει την επιβίωση σε ασθενείς με μεταστάσεις που προλαμβάνουν το ραδιενεργό ιώδιο Ι-131
Κίνδυνοι και προφυλάξεις στους υπερήλικες ασθενείς
Καρδιολογικές επιπλοκές
Προσοχή χρειάζεται στην φάση της προετοιμασίας του υπερήλικα ασθενή για την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο. Η προετοιμασία με Thyrogen (rhTSH) είναι πιθανόν ασφαλέστερη αντί της μακράς περιόδου προετοιμασίας με διακοπή της λεβοθυροξίνης.
Νεφρική λειτουργία
Η αναμενόμενη στις ηλικιακές αυτές ομάδες των ασθενών έκπτωση της νεφρικής λειτουργίας έχει σαν αποτέλεσμα την μείωση του ρυθμού αποβολής του ραδιοφαρμάκου από τον οργανισμό. Αυτό σημαίνει περισσότερο παρατεταμένη κυκλοφορία του ραδιενεργού ιωδίου στον οργανισμό του ασθενούς και άρα χορήγηση μεγαλύτερης δόσης ακτινοβολίας.
Αυτό το δεδομένο λαμβάνεται υπόψη από τον πυρηνικό γιατρό και τον ακτινοφυσικό κατά τον υπολογισμό της δόσης ραδιενεργού ιωδίου που θα χορηγηθεί.
Έχει επίσης σημασία για τον καθορισμό των κανόνων ακτινοπροστασίας των γύρω, όταν ο ασθενής επιστρέψει στην οικογένειά του.
Για τους παραπάνω λόγους είναι σκόπιμη η προσεκτική αξιολόγηση της νεφρικής λειτουργίας του ασθενούς και πιθανόν μείωση της δόσης ραδιενεργού ιωδίου.
Αιματολογικές επιπλοκές
Στους υπερήλικες ασθενείς είναι πιθανότερη η εμφάνιση καταστολής του μυελού των οστών και εμφάνισης λευκοπενίας / θρομβοπενίας, ιδιαίτερα μετά από χορήγηση αυξημένων δόσεων ραδιενεργού ιωδίου (> 150 mCi).
Επιπλοκές από τους σιελογόνους αδένες
Οι επιπλοκές αυτές είναι κατά βάση δύο, η φλεγμονή των σιελογόνων αδένων (σιαλαδενίτιδα) και η ξηροστομία. Παρατηρούνται με μεγαλύτερη συχνότητα και μεγαλύτερη βαρύτητα στους υπερήλικες.
Άλλα πιθανά προβλήματα
Τέτοια προβλήματα μπορεί να υπάρξουν σε ασθενείς με προϋπάρχον σύνδρομο Sjögren (π.χ. ξηροφθαλμία) ή σε ασθενείς που λαμβάνουν παράλληλα κάποια φαρμακευτική αγωγή (όπως στεροειδή, αντιαρρυθμικά, αντιθρομβωτικά κλπ.)
Προσδιορισμός της δόσης
Η δόση ραδιενεργού ιωδίου καθορίζεται από τα ιδιαίτερα δεδομένα του κάθε ασθενούς (ιστολογικός υπότυπος και σταδιοποίηση νόσου).
Σε γενικές γραμμές, στους υπερήλικες ασθενείς προτιμάται η χορήγηση μικρότερων δόσεων (μέχρι 100 mCi). Σε ασθενείς με συνυπάρχουσες παθήσεις προτιμώνται επίσης οι μικρότερες δόσεις.
Υψηλές δόσεις ραδιενεργού ιωδίου θα πρέπει να χορηγούνται μόνο σε ασθενείς με μεταστάσεις που προσλαμβάνουν επαρκώς το ραδιενεργό ιώδιο.
Η επιλογή γίνεται με εξατομικευμένα κριτήρια για τον κάθε συγκεκριμένο ασθενή.
Προετοιμασία
- Πριν την χορήγηση θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ασθενείς θα πρέπει να γίνεται προσεκτική αξιολόγηση της γενικής τους κατάστασης και:
- Έλεγχος καρδιακής λειτουργίας
- Έλεγχος νεφρικής λειτουργίας
- Αιματολογικός έλεγχος
- Έλεγχος τυχόν φαρμακευτικής αγωγής που λαμβάνει ο ασθενής (με πιθανές ανάλογες τροποποιήσεις, αν απαιτηθεί).
Πριν την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο ο ασθενής θα πρέπει να επιλέγει τροφές φτωχές σε ιώδιο και να είναι επαρκώς ενυδατωμένος.
Αντενδείξεις θεραπείας με ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ασθενείς
- Βαριά καρδιακή ανεπάρκεια
- Βαριά νεφρική ανεπάρκεια (eGFR <30)
- Μη πρόσληψη ραδιενεργού ιωδίου (RAI-refractory disease)
- Αδυναμία τήρησης κανόνων ακτινοπροστασίας
ΜΑΘΕΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας (https://www.gsakorafas.gr)
Διαβάστε τα άρθρα μας στο blog μας (https://gsakorafas.gr/blog/)
Ενημερωθείτε πρακτικά και υπεύθυνα στην ιστοσελίδα μας:
Για τις παθήσεις θυρεοειδούς
Για τις παθήσεις παραθυρεοειδών
Τι είναι ο χειρουργός θυρεοειδούς – παραθυρεοειδών?
Τι σημασία έχει η εμπειρία του χειρουργού στην αντιμετώπιση των παθήσεων θυρεοειδούς και παραθυρεοειδών?
ΘΑ ΜΑΣ ΒΡΕΙΤΕ
ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟ-Παπαδιαμαντοπούλου 20 (Ιλίσια)
ΙΑΤΡΙΚΟ ΨΥΧΙΚΟΥ – Άντερσεν 5 (Νέο Ψυχικό)
ΜΗΤΕΡΑ- Ερυθρού Σταυρού 5 (Μαρούσι)
ΤΗΛ. 2107487318 & 6977068223
email: georgesakorafas@yahoo.com
ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες
ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες ραδιενεργό ιώδιο σε υπερήλικες