Καρκίνος θυρεοειδούς – σημαντικά βήματα για την επιτυχή του αντιμετώπιση
Εισαγωγή
Ο καρκίνος θυρεοειδούς είναι η συχνότερη μορφή καρκίνου των ενδοκρινών αδένων.
Υπό τον όρο «καρκίνος θυρεοειδούς» περιλαμβάνεται μία ετερογενής ομάδα νεοπλασμάτων με διαφορετική βιολογική συμπεριφορά, διαφορετική πρόγνωση και διαφορετική θεραπευτική αντιμετώπιση.
Στο παρόν άρθρο θα αναφερθούμε στη συχνότερη μορφή καρκίνου θυρεοειδούς, το θηλώδες καρκίνωμα θυρεοειδούς και στα βήματα που θα πρέπει να γίνουν για την επιτυχή αντιμετώπισή του.
Καρκίνος θυρεοειδούς – σημαντικά βήματα για την επιτυχή του αντιμετώπιση
Βήμα 1.Έγκαιρη διάγνωση
Η συχνότερη μορφή με την οποία εμφανίζεται ο καρκίνος θυρεοειδούς είναι οι όζοι θυρεοειδούς. Οι περισσότεροι όζοι είναι καλοήθεις, σε ένα όμως ποσοστό (5 – 8 %) μπορεί να υποκρύπτεται καρκίνος θυρεοειδούς. Το πρώτο σημαντικό βήμα είναι η αναγνώριση των όζων που μπορεί να υποκρύπτουν καρκίνο θυρεοειδούς.
Η αναγνώριση των όζων αυτών γίνεται σήμερα κυρίως με την βοήθεια του υπερηχογραφήματος υψηλής ευκρίνειας. Υπάρχουν συγκεκριμένα χαρακτηριστικά των όζων στο υπερηχογράφημα που θεωρούνται ύποπτα για την παρουσία καρκίνου θυρεοειδούς. Η αναγνώριση των χαρακτηριστικών αυτών σχετίζεται με την εμπειρία του ακτινολόγου. Κάποιοι ύποπτοι υπερηχογραφικοί χαρακτήρες σε έναν όζο θυρεοειδούς είναι:
- Τα ανώμαλα όρια
- Η λοβωτή παρυφή
- Η εξωθυρεοειδική επέκταση
- Η σκληρή υφή στην ελαστογραφία
- Η άναρχη εσωτερική αγγείωση
- Η παρουσία μικροαποτιτανώσεων
- Ο κάθετος προσανατολισμός του όζου (taller-than-wide)
- H παρουσία λεμφαδενικών μεταστάσεων
- Η υποηχογένεια κλπ.
Σε περίπτωση που κάποιος όζος θεωρηθεί – βάσει της υπερηχογραφικής του εικόνας – ύποπτος τότε θα πρέπει να γίνεται παρακέντησή του με λεπτή βελόνη (υπό υπερηχογραφική καθοδήγηση και κυτταρολογική εξέταση του υλικού που λαμβάνεται.
Με τον τρόπο αυτό μπορεί να αναγνωριστούν οι όζοι που είναι ύποπτοι για καρκίνο ή που είναι κακοήθεις. Ανάλογα με την πιθανότητα να υποκρύπτεται κακοήθεια, το αποτέλεσμα της κυτταρολογικής εκφράζεται με το σύστημα Bethesda (βλ. άρθρο μας στο blog της ιστοσελίδας μας).
Βήμα 2
Αφού τεθεί η διάγνωση του καρκίνου, το δεύτερο βήμα είναι η σταδιοποίησή του, δηλαδή το πόσο εκτεταμένος είναι. Περιορίζεται μόνο στον θυρεοειδή? Επεκτείνεται στα διπλανά όργανα (π.χ. τραχεία)?. Υπάρχουν μεταστάσεις στους λεμφαδένες του τραχήλου? Υπάρχουν μεταστάσεις σε μακρινά όργανα?
Η σταδιοποίηση του καρκίνου θυρεοειδούς γίνεται με την βοήθεια των σύγχρονων απεικονιστικών μεθόδων και κυρίως του υπερηχογραφήματος. Στο υπερηχογράφημα γίνεται έλεγχος όχι μόνο του θυρεοειδούς αλλά και των λεμφαδένων σε όλον τον τράχηλο, από την κάτω γνάθο μέχρι τις κλείδες. Αν υπάρχουν ύποπτοι ή παθολογικοί λεμφαδένες θα πρέπει αυτοί να περιγράφονται αναλυτικά όσον αφορά τον αριθμό τους, το μεγεθός του καθενός, την ακριβή του θέση και την σχέση του με τα παρακείμενα ανατομικά στοιχεία. Η περιγραφή αυτή είναι η λεγόμενη «χαρτογράφηση λεμφαδένων τραχήλου» που είναι εντελώς απαραίτητη πριν από κάθε επέμβαση για καρκίνο (ή πιθανό καρκίνο) θυρεοειδούς.
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί να γίνουν και άλλες απεικονιστικές εξετάσεις, όπως αξονική ή μαγνητική τομογραφία, σπινθηρογράφημα, PET-CT scan κλπ. Οι εξετάσεις αυτές γίνονται συνήθως για τον έλεγχο της παρουσίας τυχόν μεταστάσεων σε μακρινά όργανα ή για την αξιολόγηση του βαθμού τοπικής επέκτασης του καρκίνου με άμεση διήθηση ζωτικών οργάνων.
Βήμα 3
Μετά την σταδιοποίηση ακολουθεί η επιλογή της σωστής χειρουργικής επέμβασης. Η ολική θυρεοειδεκτομή δεν είναι πάντα αρκετή. Συχνά θα χρειαστεί να γίνει αφαίρεση και των λεμφαδένων τραχήλου (ο λεγόμενος λεμφαδενικός καθαρισμός τραχήλου). Η έκταση του λεμφαδενικού καθαρισμού θα καθοριστεί με βάση τα ευρήματα της προεγχειρητικής χαρτογράφησης. Σε σπάνιες περιπτώσεις που υπάρχει διήθηση παρακειμένων ανατομικών στοιχείων (π.χ. μυών του τραχήλου, έσω σφαγίτιδας κλπ.) μπορεί να γίνει ταυτόχρονη συναφαίρεση αυτών.
Είναι αυτονόητο ότι ο χειρουργός που θα αναλάβει την αντιμετώπιση του ασθενούς με καρκίνο θυρεοειδούς θα πρέπει να διαθέτει την απαιτούμενη εμπειρία για την εκτέλεση όχι μόνο μιας απλής θυρεοειδεκτομής αλλά και λεμφαδενικού καθαρισμού αν και εφόσον αυτός απαιτηθεί. Θα πρέπει επομένως να είναι εξειδικευμένος και έμπειρος χειρουργός θυρεοειδούς.
Βήμα 4
Το επόμενο βήμα είναι η χειρουργική επέμβαση, που θα πρέπει να γίνει με ασφάλεια (για την ελαχιστοποίηση των επιπλοκών) και με ριζικότητα (με πλήρη δηλαδή εκρίζωση της νόσου χωρίς να παραμείνει υπόλειμμα καρκίνου). Ο χειρουργός που θα την εκτελέσει θα πρέπει να είναι εξειδικευμένος χειρουργός θυρεοειδούς, ώστε να μπορεί να εκτελέσει όποια επέμβαση θεωρείται κατάλληλη για τον κάθε συγκεκριμένο ασθενή με τεχνικά άρτιο τρόπο (είτε απλή ολική θυρεοειδεκτομή είτε ολική θυρεοειδεκτομή με λεμφαδενικό καθαρισμό). Με τον όρο «τεχνικά άρτιο τρόπο» εννοούμε την ασφαλή εκτέλεση της επέμβασης (προλαμβάνοντας την εμφάνιση επιπλοκών) παράλληλα με την απαιτούμενη ριζικότητα (την πλήρη δηλαδή εκρίζωση της νόσου από τον τράχηλο).
Βήμα 5
Βασικό μέρος της θεραπείας του ασθενούς με θηλώδη καρκίνο θυρεοειδούς είναι η χορήγηση της θεραπείας καταστολής. Με τον όρο αυτό περιγράφεται η χορήγηση λεβοθυροξίνης από το στόμα σε δόσεις μεγαλύτερες από την λεγόμενη θεραπεία υποκατάστασης, έτσι ώστε να προκληθεί καταστολή της TSH (επίπεδα TSH περί τα κατώτερα φυσιολογικά όρια). Η θεραπεία καταστολής έχει σημασία για την μείωση της πιθανότητας υποτροπής του καρκίνου.
Βήμα 6
Βάσει των αποτελεσμάτων της ιστολογικής εξέτασης και της σταδιοποίησης του καρκίνου αποφασίζεται η χορήγηση ή όχι ραδιενεργού ιωδίου. Η γνώμη του χειρουργού και του ενδοκρινολόγου εν προκειμένω έχει βαρύνουσα σημασία. Η παράλειψη του ραδιενεργού ιωδίου (όταν χρειάζεται) συνοδεύεται από αυξημένο κίνδυνο υποτροπής και επιβάρυνση της πρόγνωσης του καρκίνου. Από την άλλη, θα πρέπει να αποφεύγεται σε ασθενείς που δεν χρειάζονται το ραδιενεργό ιώδιο (ασθενείς χαμηλού κινδύνου).
Βήμα 7
Η παρακολούθηση (follow-up) έχει σημασία για να μην διαφύγει της προσοχής τυχόν υποτροπής. Συνήθως περιλαμβάνει τον έλεγχο των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης ορού (νεοπλασματικός δείκτης) και το υπερηχογράφημα τραχήλου. Η αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης ορού θεωρείται ένδειξη υποτροπής της νόσου, που συνηθέστατα αφορά τον τράχηλο (υποτροπή στην κοίτη του θυρεοειδούς ή σε λεμφαδένες του τραχήλου). Σπανιότερα η υποτροπή μπορεί να αφορά μακρινά όργανα (πνεύμονες, οστά, ήπαρ, εγκέφαλο κλπ.) και στις περιπτώσεις αυτές θα απαιτηθούν και άλλες απεικονιστικές εξετάσεις, όπως αξονική ή μαγνητική τομογραφία, σπινθηρογράφημα, τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET-CT scan) κλπ.
Από τα παραπάνω καθίσταται σαφές ότι την αντιμετώπιση του ασθενούς με καρκίνο θυρεοειδούς θα πρέπει να αναλαμβάνει ομάδα εξειδικευμένων και έμπειρων γιατρών. Κεντρικό ρόλο στην ομάδα αυτή έχει ο εξειδικευμένος και έμπειρος χειρουργός θυρεοειδούς.
ΜΑΘΕΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας (https://www.gsakorafas.gr)
Διαβάστε τα άρθρα μας στο blog μας (https://gsakorafas.gr/blog/)
Ενημερωθείτε πρακτικά και υπεύθυνα στην ιστοσελίδα μας:
Για τις παθήσεις θυρεοειδούς
Για τις παθήσεις παραθυρεοειδών
Τι είναι ο χειρουργός θυρεοειδούς – παραθυρεοειδών?
Τι σημασία έχει η εμπειρία του χειρουργού στην αντιμετώπιση των παθήσεων θυρεοειδούς και παραθυρεοειδών?
ΘΑ ΜΑΣ ΒΡΕΙΤΕ
ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟ-Παπαδιαμαντοπούλου 20 (Ιλίσια)
ΙΑΤΡΙΚΟ ΨΥΧΙΚΟΥ – Άντερσεν 5 (Νέο Ψυχικό)
ΜΗΤΕΡΑ- Ερυθρού Σταυρού 5 (Μαρούσι)
ΤΗΛ. 2107487318 & 6977068223
email: georgesakorafas@yahoo.com
καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς
καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς
καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς καρκίνος θυρεοειδούς
