Υπερθυρεοειδισμός – τα πλεονεκτήματα της ολικής θυρεοειδεκτομής σε σχέση με τις εναλλακτικές μεθόδους θεραπείας
Εισαγωγή
Το παρόν άρθρο βασίζεται στην μετα-ανάλυση των Peng CC et al που δημοσιεύθηκε πολύ πρόσφατα (Οκτώβριος του 2025) στο περιοδικό THYROID (THYROID, Volume 35, Number 10 [Oct], 2025). H μετα-ανάλυση βασίζεται στην επεξεργασία των αποτελεσμάτων 12 μελετών που περιλαμβάνουν αθροιστικά 192.208 ασθενείς (από USA και Taiwan).
Ο υπερθυρεοειδισμός χαρακτηρίζεται από αυξημένη λειτουργική δραστηριότητα του θυρεοειδούς και αυξημένη παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών. Οφείλεται συνήθως σε διάχυτη τοξική βρογχοκήλη (νόσος Graves’) ή σε οζώδη τοξική βρογχοκήλη. Σε παγκόσμια κλίμακα παρατηρείται με συχνότητα 0.2 – 2.5 % σε χώρες όπου δεν υπάρχει ιωδοπενία. Αντίθετα, σε χώρες με ιωδοπενία η επίπτωση («συχνότητα») του υπερθυρεοειδισμού φθάνει το 10 – 15 %.
Ο υπερθυρεοειδισμός συνδέεται με αυξημένη θνητότητα των ασθενών (συμπεριλαμβανομένης και της θνητότητας από καρδιαγγειακές παθήσεις) σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό. Ο κίνδυνος αυτός αυξάνεται όσο περισσότερο διαρκεί ο μη ρυθμιζόμενος υπερθυρεοειδισμός. Ο κίνδυνος αυτός υφίσταται ακόμη και για τους ασθενείς που είναι υπό παρατεινόμενη αγωγή με αντιθυρεοειδικά φάρμακα.
Υπερθυρεοειδισμός – τα πλεονεκτήματα της ολικής θυρεοειδεκτομής σε σχέση με τις εναλλακτικές μεθόδους θεραπείας
Αντιμετώπιση
Οι μέθοδοι αντιμετώπισης του υπερθυρεοειδισμού είναι:
- Τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα
- H χειρουργική επέμβαση (θυρεοειδεκτομή)
- Η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο
Υπάρχουν σημαντικές διακυμάνσεις μεταξύ των διαφόρων χωρών όσον αφορά τις προτιμήσεις των γιατρών στην αντιμετώπιση της νόσου
Αντιθυρεοειδικά φάρμακα
Η αγωγή με αντιθυρεοειδικά φάρμακα αποτελεί την πρώτη γραμμή θεραπείας στην αντιμετώπιση του υπερθυρεοειδισμού. Τα αντιθυρεοειδικά φάρμακα δρουν αναστέλλοντας την σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών.
Η χορήγησή τους εντούτοις δεν είναι χωρίς προβλήματα. Υπάρχουν επιπλοκές που συνοδεύουν την χρήση των φαρμάκων αυτών, ενώ η χορήγησή τους μπορεί να είναι προβληματική στην διάρκεια της εγκυμοσύνης λόγω πιθανών βλαπτικών δράσεων στο έμβρυο.
Επιπλέον υπάρχει πιθανότητα υποτροπής του υποθυρεοειδισμού. Τα ποσοστά υποτροπής του υπερθυρεοειδισμού μετά από ένα χρονικό διάστημα θεραπείας 12 – 18 μηνών φθάνουν το 30 – 50 %. Αν όμως η θεραπεία παραταθεί για περισσότερο από 5 χρόνια, τα ποσοστά υποτροπής φθάνουν το 80 – 85 %.
Παρά το ότι η American Thyroid Association συνιστά την χειρουργική επέμβαση ή την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο εφόσον η θεραπεία με αντιθυρεοειδικά φάρμακα έχει αποτύχει να ελέγξει τον υπερθυρεοειδισμό σε διάστημα 12 – 18 μηνών, υπάρχουν αρκετοί γιατροί που συνεχίζουν την χορήγησή τους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Οι γιατροί αυτοί φθάνουν στο σημείο να προτείνουν την χειρουργική επέμβαση μετά τη θεραπεία με αντιθυρεοειδικά φάρμακα μόνο για ασθενείς με θυρεοειδική οφθαλμοπάθεια ή για τις γυναίκες που επιθυμούν ή σχεδιάζουν την εγκυμοσύνη.
Θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο
Η θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο ήταν ευρύτερα διαδεδομένη στις ΗΠΑ σε σχέση με την Ευρώπη. Τα τελευταία εντούτοις χρόνια η χρήση του ραδιενεργού ιωδίου στις ΗΠΑ (σαν πρώτη μέθοδος θεραπείας) έχει μειωθεί αισθητά, από 69 % στο 11 % (!!!). Η σημαντική αυτή μείωση οφείλεται στους προβληματισμούς που υπάρχουν μεταξύ των γιατρών για την βλαπτική επίδραση του ραδιενεργού ιωδίου στην θυρεοειδική οφθαλμοπάθεια (που χαρακτηρίζει την νόσο Graves’), αλλά και στους φόβους των ασθενών για την πιθανή βλαπτική δράση της ραδιενέργειας στον οργανισμό τους, αλλά και για την επίδραση σε πιθανή σχεδιαζόμενη εγκυμοσύνη.
Η δράση του ραδιενεργού ιωδίου δεν είναι άμεση στον υπερθυρεοειδισμό. Συχνά μετά την χορήγησή του παρατηρείται ακόμη μεγαλύτερη αύξηση των επιπέδων των θυρεοειδικών ορμονών στο αίμα (επιδείνωση υπερθυρεοειδισμού) και στη συνέχεια – μέσα στις επόμενες 4 με 10 εβδομάδες ή και ακόμη περισσότερο – παρατηρείται μείωση των επιπέδων των θυρεοειδικών ορμονών στα φυσιολογικά επίπεδα ή ακόμη χαμηλότερα (ευθυρεοειδισμός ή υποθυρεοειδισμός).
Επομένως, μετά την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο μπορεί να συνεχιστεί ο υπερθυρεοειδισμός (επιμένων υπερθυρεοειδισμός) για διάφορους λόγους, ενώ υποθυρεοειδισμός θα παρατηρηθεί τελικά σε ένα ποσοστό 50 – 85 % των ασθενών με νόσο Graves’.
Με άλλα λόγια, οι ασθενείς που υποβάλλονται σε θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο θα παραμείνουν υπερθυρεοειδικοί ή θα γίνουν υποθυρεοειδικοί για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, σε αντίθεση με τους ασθενείς που υποβάλλονται σε χειρουργική επέμβαση οι οποίοι γίνονται άμεσα υποθυρεοειδικοί και μπορούν να αρχίσουν άμεσα την θεραπεία υποκατάστασης με λεβοθυροξίνη.
Αυτή η απρόβλεπτη εξέλιξη όσον αφορά την λειτουργικότητα του θυρεοειδούς μετά την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο μπορεί να είναι ένα πρόβλημα για τον ασθενή και να συμβάλλει στην χειρότερη έκβαση όσον αφορά το θεραπευτικό αποτέλεσμα.
Χειρουργική επέμβαση (θυρεοειδεκτομή)
Υπάρχουν σήμερα όλο και περισσότερα δεδομένα που δείχνουν ότι η θυρεοειδεκτομή – σαν οριστική μέθοδος θεραπείας – εξασφαλίζει καλύτερα αποτελέσματα στον υπερθυρεοειδισμό σε σχέση με την θεραπεία με αντιθυρεοειδικά φάρμακα ή την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο.
Παρά ταύτα, η χειρουργική επέμβαση γίνεται σε ένα μικρό μόνο ποσοστό των ασθενών με υπερθυρεοειδισμό. Το ποσοστό αυτό ανέρχεται σε 2 – 6 % σε παγκόσμιο επίπεδο. Ο λόγος που γίνεται αυτό είναι ο φόβος των ασθενών για την επέμβαση, για το αισθητικό της αποτέλεσμα, για την ασφάλεια της επέμβασης, για την πιθανότητα επιπλοκών, για το κόστος αυτής και για την δυσκολία πρόσβασης σε εξειδικευμένο χειρουργό θυρεοειδούς.
Στον υπερθυρεοειδισμό θα πρέπει να γίνεται ολική θυρεοειδεκτομή, όπως συνιστά και η American Thyroid Association. Παρά ταύτα, το ποσοστό των ασθενών που υποβάλλονται σε ολική θυρεοειδεκτομή για υπερθυρεοειδισμό κυμαίνεται στις διάφορες μελέτες από 68 έως 87 %. Υπάρχουν μάλιστα δύο μελέτες όπου ολική θυρεοειδεκτομή για υπερθυρεοειδισμό έγινε σε ποσοστό μόλις 11 % και 18 % των ασθενών (Kitahara CM et al, JAMA Netw Open 2020;3(7):e209660 και Peng CC et al JAMA Netw Open 2024;7(3):e240904, αντίστοιχα).
Η ολική θυρεοειδεκτομή στα χέρια ενός έμπειρου χειρουργού θυρεοειδούς είναι μία εξαιρετικά ασφαλής επέμβαση. Πρόκειται για επέμβαση μίας μέρας νοσηλείας, που επιτυγχάνει άμεση και οριστική λύση του προβλήματος, με ελάχιστο μετεγχειρητικό πόνο, άριστο αισθητικό αποτέλεσμα (χάρη στις τεχνικές πλαστικής αποκατάστασης της τομής) και ταχύτατη επάνοδο στην καθημερινότητα του ασθενούς.
Συμπέρασμα
Το συμπέρασμα της ενδιαφέρουσας αυτής μετα-ανάλυσης είναι ότι η χειρουργική επέμβαση (ολική θυρεοειδεκτομή) πλεονεκτεί σαν οριστική μέθοδος θεραπείας σε σχέση με την παρατεινόμενη αγωγή με αντιθυρεοειδικά φάρμακα και την θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο όσον αφορά την συνολική θνητότητα και την θνητότητα από καρδιαγγειακά επεισόδια.
ΜΑΘΕΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας (https://www.gsakorafas.gr)
Διαβάστε τα άρθρα μας στο blog μας (https://gsakorafas.gr/blog/)
Ενημερωθείτε πρακτικά και υπεύθυνα στην ιστοσελίδα μας:
Για τις παθήσεις θυρεοειδούς
Για τις παθήσεις παραθυρεοειδών
Τι είναι ο χειρουργός θυρεοειδούς – παραθυρεοειδών?
Τι σημασία έχει η εμπειρία του χειρουργού στην αντιμετώπιση των παθήσεων θυρεοειδούς και παραθυρεοειδών?
ΘΑ ΜΑΣ ΒΡΕΙΤΕ
ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟ-Παπαδιαμαντοπούλου 20 (Ιλίσια)
ΙΑΤΡΙΚΟ ΨΥΧΙΚΟΥ – Άντερσεν 5 (Νέο Ψυχικό)
ΜΗΤΕΡΑ- Ερυθρού Σταυρού 5 (Μαρούσι)
ΤΗΛ. 2107487318 & 6977068223
email: georgesakorafas@yahoo.com
υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός
υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός
υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός υπερθυρεοειδισμός
