Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Excerpt

«Το χειρουργείο έγινε, αλλά τι γίνεται από εδώ και πέρα; Πως ο περιοδικός έλεγχος και η ανταπόκριση στη θεραπεία μπορούν να επαναπροσδιορίσουν τον κίνδυνο υποτροπής; Η απάντηση βρίσκεται στη δυναμική αξιολόγηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία (dynamic risk stratification), που μας επιτρέπει να επανεκτιμούμε τον κίνδυνο καθώς περνά ο χρόνος.

 

Τι γίνεται μετά το χειρουργείο για καρκίνο θυρεοειδούς;

Μετά το χειρουργείο για τον καρκίνο θυρεοειδούς και αφού ήδη υπάρχει η ιστολογική εξέταση, ακολουθεί η ταξινόμηση του ασθενούς σε κάποια από τις τέσσερις (πριν 10 χρόνια ήταν τρείς) ομάδες κινδύνου. ANCHOR TEXT προς δορυφόρο

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η αρχική αυτή ταξινόμηση θα συνοδεύει τον ασθενή για πάντα σαν μία «ετικέτα». Και αυτό γιατί στην πορεία του ασθενούς μετά το χειρουργείο μπορεί να αλλάξει την αρχική αξιολόγηση. Με άλλα λόγια, η αρχική ταξινόμηση μπορεί να διαφοροποιηθεί καθώς μπορεί να προκύψουν αλλαγές στην εικόνα του ασθενούς.

Η αναπροσαρμογή αυτή στην ομάδα ταξινόμησης ανάλογα με την μετεγχειρητική πορεία του ασθενούς περιγράφεται με τον όρο «δυναμική αξιολόγηση» (dynamic risk stratification).

Θα πρέπει να τονιστεί ότι η δυναμική αξιολόγηση δεν αντικαθιστά την αρχική εκτίμηση του κινδύνου, αλλά τη συμπληρώνει καθώς περνά ο χρόνος. Υπενθυμίζετι ότι η αρχική εκτίμηση βασίζεται στα χαρακτηριστικά της νόσου με βάση τα δεδομένα του χειρουργείου και της ιστολογικής, δεδομένα που καθορίζουν τον κίνδυνο υποτροπής του καρκίνου θυρεοειδούς μετά την αρχική θεραπεία.

Για μια συνολική εικόνα σχετικά με την πρόγνωση και την πιθανότητα υποτροπής, δείτε αναλυτικά πώς αξιολογείται ο κίνδυνος στον καρκίνο του θυρεοειδούς και πώς επηρεάζει τη θεραπεία και την παρακολούθηση.

 

 

Που βασίζεται η δυναμική αξιολόγηση;

Στην δυναμική αξιολόγηση λαμβάνονται υπόψη τα ευρήματα του περιοδικού μετεγχειρητικού ελέγχου του ασθενούς. Ο έλεγχος αυτός περιλαμβάνει κατά βάση υπερηχογράφημα και μέτρηση θυρεοσφαιρίνης και αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης στο αίμα (και σε ειδικές περιπτώσεις περαιτέρω απεικονιστικό έλεγχο, π.χ. αξονική ή μαγνητική τομογραφία, PET CT scan κλπ.).

Στον έλεγχο αυτό μπορεί να μην προκύψουν παθολογικά ευρήματα ή – αντίθετα- μπορεί να υπάρξουν ευρήματα ύποπτα ή ενδεικτικά υποτροπής (επανεμφάνισης) του καρκίνου.

Η πορεία του ασθενούς μετά τη θεραπεία μπορεί να αλλάξει σημαντικά την αρχική εκτίμηση. Αυτό ακριβώς εκφράζει η δυναμική αξιολόγηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία (dynamic risk stratification).

 

Τι σημαίνει δυναμική αξιολόγηση;

Για να γίνει κατανοητή η σημασία της δυναμικής αξιολόγησης τονίζεται – με απλά λόγια – ότι δεν αρκεί να γνωρίζουμε μόνο πώς ήταν ο καρκίνος του θυρεοειδούς τη στιγμή της διάγνωσης και τι έδειξε η ιστολογική εξέταση.

Μετά το χειρουργείο γίνεται περιοδική επανεξέταση του ασθενούς και παρακολουθείται η ανταπόκρισή του στη θεραπεία.

Έτσι, η εκτίμηση του κινδύνου υποτροπής δεν καθορίζεται για πάντα από τα δεδομένα του χειρουργείου, αλλά επαναπροσδιορίζεται διαρκώς στη διάρκεια της παρακολούθησης του ασθενούς.

 

Πώς ταξινομείται η απόκριση του ασθενούς στη θεραπεία; Ποιές είναι οι ομάδες ταξινόμησης στην δυναμική αξιολόγηση;

Έχουν προταθεί τέσσερις ομάδες ανταπόκρισης στη θεραπεία

 

Εξαιρετική ανταπόκριση (excellent response)

Δεν παρατηρείται καμία ένδειξη (κλινική, βιοχημική, απεικονιστική) ενδεικτική υποτροπής του καρκίνου. Πρόκειται για την βέλτιστη απάντηση του ασθενούς στη θεραπεία και εφόσον ο ασθενής παραμείνει σε αυτή την κατηγορία η πρόγνωση είναι εξαιρετική, με ελάχιστο κίνδυνο υποτροπής (επανεμφάνισης) του καρκίνου.

 

Απροσδιόριστη ανταπόκριση (indeterminate response)

Στην περίπτωση αυτή υπάρχουν μεν κάποια ευρήματα στον περιοδικό έλεγχο του ασθενούς που δεν είναι δυνατόν να διακριθεί αν πρόκειται για ευρήματα χωρίς σημασία ούτε αν πρόκειται για ένδειξη υποτροπής της νόσου.

Ένα τυπικό παράδειγμα είναι η ανακάλυψη στο υπερηχογράφημα μιας μικρής βλάβης στην κοίτη του θυρεοειδούς, που ο ακτινολόγος δεν μπορεί να διακρίνει αν πρόκειται για μετεγχειρητικό κοκκιωματώδη ιστό ή για υποτροπή του καρκίνου.

Μπορεί επίσης να παρατηρηθούν οριακές διακυμάνσεις της θυρεοσφαιρίνης στο αίμα, χωρίς όμως να θεωρούνται ούτε φυσιολογικές ούτε σαφώς παθολογικές.

Τα μη ειδικά αυτά ευρήματα δεν σημαίνουν αυτόματα ότι υπάρχει πρόβλημα. Αυτό που χρειάζεται σε αυτές τις περιπτώσεις είναι η παρακολούθηση του ασθενούς και η επαναξιολόγηση των νεότερων δεδομένων του ελέγχου σε συσχετισμό με τα προηγούμενα ευρήματα.

 

Βιοχημικά ατελής ανταπόκριση (biochemical incomplete response, “βιοχημική υποτροπή»)

Στις περιπτώσεις αυτές παρατηρείται παθολογική αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης στο αίμα ή/και των αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης, χωρίς όμως να υπάρχει ορατή νόσος στον απεικονιστικό έλεγχο. Υπενθυμίζεται ό κεντρικός ρόλος της θυρεοσφαιρίνης στην παρακολούθηση του καρκίνου θυρεοειδούς, σε συνδυασμό πάντα με τα υπόλοιπα κλινικά και απεικονιστικά ευρήματα

Στις περιπτώσεις αυτές έχει σημασία ο λεπτομερής και αξιόπιστος απεικονιστικός έλεγχος, που μπορεί να περιλαμβάνει – σε ειδικές περιπτώσεις – και μία ιδιαίτερα χρήσιμη εξέταση στους ασθενείς αυτούς, την τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET-CT scan).

 

Δομικά ατελής ανταπόκριση (“δομική ή ανατομική υποτροπή», structural incomplete response)

Στις περιπτώσεις αυτές υπάρχει υποτροπή του καρκίνου εμφανής στον απεικονιστικό έλεγχο. Η υποτροπή αυτή εντοπίζεται συνηθέστατα στον τράχηλο, είτε στην κοίτη του θυρεοειδούς (στη θέση δηλαδή όπου  υπήρχε ο θυρεοειδής αδένας πριν την αφαίρεσή του) είτε στους λεμφαδένες του τραχήλου. Σπανιότερα μπορεί να υπάρχει υποτροπή του καρκίνου σε μακρινά όργανα υπό την μορφή μακρινών μεταστάσεων (πνεύμονες, οστά, ήπαρ, εγκέφαλος).

Στην περίπτωση της δομικής (ανατομικής) υποτροπής θα πρέπει ο ασθενής να υποβληθεί σε περαιτέρω έλεγχο και θεραπευτική αντιμετώπιση.

 

Μπορεί δηλαδή να αλλάξει η αρχική ταξινόμηση (και η πρόγνωση);

Η απάντηση είναι θετική – ΝΑΙ, η αρχική πρόγνωση μπορεί να διαφοροποιηθεί στη διάρκεια της παρακολούθησης του ασθενούς μετά το χειρουργείο. Πρόκειται για ένα σημαντικό μήνυμα προς τους ασθενείς (και αρκετούς γιατρούς, μη εξοικειωμένους με το θέμα αυτό).

Έτσι ένας ασθενής που είχε αρχικά (μετά το χειρουργείο) ταξινομηθεί σαν υψηλού κινδύνου υποτροπής μπορεί να παρουσιάσει εξαιρετική ανταπόκριση στη θεραπεία, χωρίς καμία απολύτως ένδειξη υποτροπής του καρκίνου. Αυτό σημαίνει ότι αναθεωρείται και η αρχική πρόβλεψη για την πορεία και την πρόγνωση του καρκίνου, που μπορεί να είναι αρκετά καλύτερη από αυτή που είχε αρχικά προβλεφθεί με βάση μόνο τα ευρήματα του χειρουργείου και την ιστολογική.

Αντίστροφα, ένας ασθενής που αρχικά θεωρήθηκε χαμηλού κινδύνου μπορεί να εμφανίσει μετά την πάροδο του χρόνου βιοχημική ή δομική (ανατομική) υποτροπή. Στην περίπτωση αυτή η αρχική ταξινόμηση παύει να ισχύει και ο ασθενής επαναξιολογείται διαφορετικά, λόγω των νέων αυτών ευρημάτων.

 

Δυναμική αξιολόγηση – Έχει πρακτική σημασία για τον ασθενή;

Βεβαίως και έχει και μάλιστα ιδιαίτερη σημασία, καθώς μπορεί να αλλάξει:

• To πρόγραμμα μετεγχειρητικής παρακολούθησης (συχνότητα και είδος εξετάσεων)
• Ο τρόπος αντιμετώπισης του ασθενούς (παρακολούθηση σε εξαιρετική ανταπόκριση στη θεραπεία, θεραπευτική παρέμβαση σε υποτροπή)
• Η ένταση (βαθμός) της θεραπείας καταστολής της TSH
• Η πρόγνωση της νόσου

 

Με άλλα λόγια, η δυναμική αξιολόγηση καθιστά δυνατή την εξατομίκευση της αντιμετώπισης των ασθενών μετά το χειρουργείο, βάσει παραμέτρων που μπορεί να μεταβάλλονται με τον χρόνο.

 

Take away μήνυμα για τους ασθενείς

Η αρχική ταξινόμηση ενός ασθενούς σε ομάδα κινδύνου μετά το χειρουργείο δεν είναι μόνιμη «ετικέτα» και δεν συνοδεύει τον ασθενή σε όλη τη διάρκεια της ζωής του.

Η ταξινόμηση αυτή μπορεί να αλλάξει στην διάρκεια της περιοδικής παρακολούθησης (follow-up) του ασθενούς, ανάλογα με την ανταπόκρισή του στη θεραπεία.

Η πιθανότητα συνεχούς αναπροσαρμογής της ταξινόμησης σε ομάδα κινδύνου είναι ο «πυρήνας» της δυναμικής αξιολόγησης των ασθενών, με την οποία επιτυγχάνεται η εξατομίκευση της αντιμετώπισης του καρκίνου θυρεοειδούς

 

ΜΑΘΕΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη χειρουργική του θυρεοειδούς και των παραθυρεοειδών, μπορείτε να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του εξειδικευμένου Χειρουργού Θυρεοειδούς και Παραθυρεοειδών Γεώργιου Σακοράφα, με αναλυτική ενημέρωση για τις παθήσεις, τη διάγνωση και τη σύγχρονη χειρουργική αντιμετώπισή τους.

 

ΘΑ ΜΑΣ ΒΡΕΙΤΕ

ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟ-Παπαδιαμαντοπούλου 20 (Ιλίσια)

ΙΑΤΡΙΚΟ ΨΥΧΙΚΟΥ – Άντερσεν 5 (Νέο Ψυχικό)

ΜΗΤΕΡΑ- Ερυθρού Σταυρού 5 (Μαρούσι)

ΤΗΛ. 2107487318 & 6977068223

email: georgesakorafas@yahoo.com

 

 

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;

Καρκίνος Θυρεοειδούς Μετά το Χειρουργείο: Πώς Ξέρουμε αν Υπάρχει Κίνδυνος Υποτροπής;