Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς: Τι Σημαίνει μια Αυξημένη Τιμή;
Excerpt
Η αυξημένη θυρεοσφαιρίνη μετά από καρκίνο θυρεοειδούς δεν σημαίνει απαραίτητα υποτροπή. Δείτε πώς ερμηνεύεται μετά τη θυρεοειδεκτομή και ποιος είναι ο ρόλος των anti-Tg και του υπερηχογραφήματος
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς: Τι Σημαίνει μια Αυξημένη Τιμή;
Μετά την αρχική αντιμετώπιση του καρκίνου θυρεοειδούς (ολική θυρεοειδεκτομή με ή χωρίς λεμφαδενικό καθαρισμό και πιθανόν θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο), ο ασθενής τίθεται σε ένα πρόγραμμα περιοδικής παρακολούθησης (follow-up). Στόχος της περιοδικής αυτής παρακολούθησης είναι να ελέγχεται η πορεία του ασθενούς και η έγκαιρη ανίχνευση τυχόν υποτροπής (επανεμφάνισης) της νόσου.
Ο περιοδικός αυτός έλεγχος περιλαμβάνει δύο βασικές εξετάσεις, το υπερηχογράφημα και την μέτρηση της θυρεοσφαιρίνης (thyroglobulin) στο αίμα.
O έλεγχος αυτός συχνά συνοδεύεται από ερωτηματικά και ανησυχία από την πλευρά του ασθενούς που συχνά διερωτάται: «τι σημαίνει η αύξηση της θυρεοσφαιρίνης στο αίμα μετά από θυρεοειδεκτομή; Σημαίνει πάντα ότι έχει επιστρέψει ο καρκίνος;”.
Στο σύντομο άρθρο που ακολουθεί θα προσπαθήσουμε να δώσουμε με απλό τρόπο κάποιες απλές απαντήσεις στα ερωτήματα που μπορεί να έχει ο ασθενής με καρκίνο θυρεοειδούς σχετικά με αυτό το θέμα.
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς: Τι Σημαίνει μια Αυξημένη Τιμή;
Τι είναι η θυρεοσφαιρίνη;
Η θυρεοσφαιρίνη (Thyroglobulin – Tg) είναι πρωτεΐνη που παράγεται αποκλειστικά και μόνο από τα θυλακιώδη κύτταρα του θυρεοειδούς αδένα. Αποτελεί βασικό συστατικό για τον οργανισμό για την σύνθεση και την αποθήκευση των θυρεοειδικών ορμονών (Τ3 και Τ4). Μπορεί να είναι αυξημένη σε διάφορες παθήσεις του θυρεοειδούς, τόσο καλοήθεις (βρογχοκήλη, όζοι, θυρεοειδίτιδα κλπ.) όσο και σε κακοήθεις (καρκίνος θυρεοειδούς).
Άρα τα αυξημένα επίπεδα θυρεοσφαιρίνης σε έναν ασθενή που δεν έχει υποβληθεί σε θυρεοειδεκτομή δεν σημαίνουν απαραίτητα καρκίνο θυρεοειδούς.
Τι σημασία έχει η θυρεοσφαιρίνη για τον ασθενή με καρκίνο θυρεοειδούς;
Η ιδιαίτερη σημασία της θυρεοσφαιρίνης αφορά τους ασθενείς με διαφοροποιημένο καρκίνο θυρεοειδούς (θηλώδη ή θυλακιώδη). Μετά την αρχική θεραπευτική αντιμετώπιση (ολική θυρεοειδεκτομή και ιδιαίτερα αν έχει ακολουθήσει και θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο), επειδή δεν παραμένει υπολειμματικός θυρεοειδικός ιστός, αναμένεται τα επίπεδα θυρεοσφαιρίνης να είναι μη ανιχνεύσιμα ή εξαιρετικά χαμηλά. Αν όμως μετά την επέμβαση παρατηρούνται υψηλά επίπεδα θυρεοσφαιρίνης τότε αναμένεται να έχει παραμείνει σημαντικό υπόλειμμα θυρεοειδούς.
Ειδικά στον καρκίνο θυρεοειδούς, εκτός της βασικής (αρχικής) τιμής θυρεοσφαιρίνης στο αίμα (δηλαδή στην πρώιμη μετεγχειρητική περίοδο) έχουν σημασία και οι μεταβολές των επιπέδων της με την πάροδο του χρόνου. Τα σταθερά χαμηλά επίπεδα θυρεοσφαιρίνης είναι ένα ιδιαίτερα καθησυχαστικό εύρημα που σημαίνει ότι η πορεία της νόσου είναι ομαλή, χωρίς να έχει εμφανιστεί υποτροπή του καρκίνου. Αντίθετα, η προοδευτική αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης στο αίμα είναι ένα ανησυχητικό εύρημα που μπορεί να οφείλεται σε υποτροπή (επανεμφάνιση) του καρκίνου.
Επομένως, η θυρεοσφαιρίνη είναι μία φυσιολογική πρωτεΐνη που παράγεται από τον θυρεοειδή, αλλά μετά από θεραπεία για διαφοροποιημένο (θηλώδη ή θυλακιώδη) καρκίνο θυρεοειδούς) χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση των ασθενών που έχουν υποβληθεί σε θεραπεία για καρκίνο θυρεοειδούς, σαν ένας πολύ χρήσιμος δείκτης παρακολούθησης (νεοπλασματικός ή καρκινικός δείκτης).
Πάντα όμως η θυρεοσφαιρίνη πρέπει να ερμηνεύεται μαζί με την TSH και κυρίως με τα αντισώματα κατά της θυρεοσφαιρίνης (anti-Tg), επειδή τα τελευταία μπορούν να αλλοιώσουν την αξιοπιστία της μέτρησης.
Βεβαίως η θυρεοσφαιρίνη αποτελεί σημαντικό εργαλείο παρακολούθησης. Θα πρέπει εντούτοις να λαμβάνονται υπόψη και κάποιες άλλες παράμετροι, όπως:
- η αρχική εκτίμηση του κινδύνου υποτροπής στον καρκίνο θυρεοειδούς
- οι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο υποτροπής του του καρκίνου
- τα υπόλοιπα δεδομένα από την παρακολούθηση του ασθενούς
Τι σημαίνει αυξημένη θυρεοσφαιρίνη μετά από την θυρεοειδεκτομή;
Τα επίπεδα της θυρεοσφαιρίνης στο αίμα μετά από την χειρουργική επέμβαση για καρκίνο θυρεοειδούς δεν θα πρέπει να αξιολογούνται σαν μία μεμονωμένη παράμετρος. Αντίθετα, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και κάποια άλλα σημαντικά στοιχεία, όπως:
- Η ριζικότητα της θυρεοειδεκτομής. Αν έχει παραμείνει μία μικρή ποσότητα φυσιολογικού θυρεοειδικού ιστού μετά την επέμβαση, και ιδιαίτερα αν δεν έχει ακολουθήσει θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο, τότε είναι αναμενόμενο να παρατηρηθούν ανιχνεύσιμα ή και αυξημένα επίπεδα θυρεοσφαιρίνης, χωρίς αυτό να σημαίνει υποτροπή του καρκίνου. Η θυρεοσφαιρίνη στις περιπτώσεις αυτές παράγεται από τον εναπομείναντα φυσιολογικό θυρεοειδικό ιστό.
- Αντίθετα, η προοδευτική -με την πάροδο του χρόνου- αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης στο αίμα μπορεί να αποτελεί ένδειξη υπολειμματικής νόσου ή υποτροπής του καρκίνου. Για το λόγο αυτό χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση του ασθενούς. Επομένως, δεν θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη μία μεμονωμένη τιμή (μέτρηση) θυρεοσφαιρίνης, αλλά η εξέλιξη των επιπέδων της με την πάροδο του χρόνου.
Γιατί είναι σημαντικά τα αντισώματα κατά της θυρεοσφαιρίνης;
Τα αντισώματα έναντι της θυρεοσφαιρίνης (Anti-Tg ή TgAb) είναι αυτοαντισώματα που στρέφονται κατά της θυρεοσφαιρίνης. Ανιχνεύονται συχνά σε παθήσεις του θυρεοειδούς αυτοάνοσης αιτιολογίας, όπως η χρόνια λεμφοκυτταρική θυρεοειδίτιδα (Θυρεοειδίτιδα Hashimoto) και η διάχυτη τοξική βρογχοκήλη (νόσος Graves).
H παρουσία των αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης δεν σημαίνει καρκίνο θυρεοειδούς. Τα αντισώματα αυτά όμως έχουν ιδιαίτερη σημασία για τους ασθενείς με διαφοροποιημένο καρκίνο θυρεοειδούς (θηλώδη και θυλακιώδη) καθώς μπορεί να επηρεάσουν την αξιοπιστία των μετρήσεων της θυρεοσφαιρίνης, η οποία – όπως αναφέρθηκε παραπάνω – είναι σημαντικός νεοπλασματικός (καρκινικός) δείκτης ιδιαίτερα χρήσιμος για την παρακολούθηση των ασθενών με καρκίνο θυρεοειδούς.
Τα αυξημένα επίπεδα αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης συχνά έχουν σαν αποτέλεσμα να εμφανίζονται ψευδώς χαμηλά τα επίπεδα της θυρεοσφαιρίνης στο αίμα. Με άλλα λόγια, μία μη ανιχνεύσιμη ή χαμηλή θυρεοσφαιρίνη δεν μπορεί να αξιολογηθεί με τον ίδιο τρόπο όταν υπάρχουν αυξημένα επίπεδα αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης.
Και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο σε κάθε μέτρηση της θυρεοσφαιρίνης θα πρέπει να γίνεται ταυτόχρονα μέτρηση και των επιπέδων αυτοαντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης, κατά προτίμηση στο ίδιο εργαστήριο και με την ίδια μέθοδο.
Μετά από ολική θυρεοειδεκτομή, η σταδιακή πτώση των αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης είναι συνήθως καθησυχαστικό εύρημα. Αντίθετα, επίμονη αύξηση ή νέα άνοδος των αντισωμάτων μπορεί να χρειάζεται περαιτέρω αξιολόγηση. Η πορεία των τιμών στον χρόνο είναι συχνά σημαντικότερη από μία μεμονωμένη μέτρηση.
Και βέβαια όλα τα παραπάνω θα πρέπει να συνεκτιμώνται λαμβάνοντας υπόψη και άλλες παραμέτρους από τον έλεγχο του ασθενούς, όπως το υπερηχογράφημα ή και άλλες απεικονιστικές εξετάσεις.
Πότε μια αυξημένη θυρεοσφαιρίνη χρειάζεται διερεύνηση;
Η αξιολόγηση του κάθε ασθενούς θα πρέπει να γίνεται εξατομικευμένα, λαμβάνοντας υπόψη τα ιδιαίτερά του χαρακτηριστικά όσον αφορά:
- Την ιστολογική διάγνωση
- Την ομάδα κινδύνου
- Το είδος της επέμβασης (ολική θυρεοειδεκτομή ή λοβεκτομή)
- Την χορήγηση ραδιενεργού ιωδίου μετεγχειρητικά
- Τα επίπεδα THS όταν έγινε η μέτρηση (η αυξημένη TSH προκαλεί αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης)
- Την παρουσία αντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης
- Τις μεταβολές των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης με την πάροδο του χρόνου
- Τα ευρήματα του απεικονιστικού ελέγχου (αρχικά του υπερηχογραφήματος ή και άλλων απεικονιστικών εξετάσεων αν υπάρχει ένδειξη)
Αυξημένη θυρεοσφαιρίνη σημαίνει υποτροπή του καρκίνου θυρεοειδούς;
Η απάντηση είναι – Όχι απαραίτητα από μόνη της.
Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό μήνυμα για τον ασθενή.
Δεν μπορεί κανείς να βασιστεί σε μία μόνο μέτρηση της θυρεοσφαιρίνης για να εκφέρει γνώμη.
Χρειάζεται προσεκτική αξιολόγηση πολλών άλλων παραμέτρων, που παρουσιάσθηκαν παραπάνω, και περιλαμβάνουν (μεταξύ άλλων) τα επίπεδα αυτοαντισωμάτων έναντι της θυρεοσφαιρίνης και του υπερηχογραφήματος (ή και άλλων απεικονιστικών εξετάσεων).
Η επίμονη, εντούτοις, και ιδιαίτερα η προοδευτικά εξελισσόμενη αύξηση των επιπέδων θυρεοσφαιρίνης στο αίμα θα πρέπει να θεωρείται σαν ένα ύποπτο εύρημα και ο ασθενής θα πρέπει να υποβληθεί σε περαιτέρω έλεγχο.
Βιοχημική και ανατομική υποτροπή
Ο έλεγχος αυτός περιλαμβάνει οπωσδήποτε και την σύγχρονη απεικόνιση (κυρίως υπερηχογράφημα και σπανιότερα, αν χρειαστεί, αξονική ή μαγνητική τομογραφία, σπινθηρογράφημα, τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων [PET-CT scan] κλπ.).
Σε κάποιους ασθενείς με αυξημένα ή προοδευτικά αυξανόμενα επίπεδα θυρεοσφαιρίνης, δεν προκύπτει κάποιο εύρημα στον λεπτομερή και προσεκτικό απεικονιστικό έλεγχο. Σε αυτές τις περιπτώσεις ομιλούμε για «βιοχημική υποτροπή».
Αν στον απεικονιστικό έλεγχο προκύψει εμφανής ανατομική βλάβη που αντιστοιχεί στην υποτροπή του καρκίνου θυρεοειδούς τότε η υποτροπή χαρακτηρίζεται σαν «ανατομική» υποτροπή.
Συμπέρασμα
Στους ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε θεραπεία για καρκίνο θυρεοειδούς, η θυρεοσφαιρίνη είναι ένας καρκινικός (νεοπλασματικός) δείκτης εξαιρετικά χρήσιμος για την περιοδική παρακολούθησή τους (follow-up).
Εντούτοις, αποτελεί μία μόνο (αλλά σημαντική) παράμετρο για την παρακολούθηση των ασθενών αυτών. Η σωστή αξιολόγηση των ασθενών γίνεται λαμβάνοντας υπόψη όχι μεμονωμένα μία μόνο τιμή θυρεοσφαιρίνης, αλλά την εξέλιξή της σε βάθος χρόνου, σε συνδυασμό με τα ευρήματα του περαιτέρω ελέγχου (αυτοαντισώματα έναντι της θυρεοσφαιρίνης, υπερηχογράφημα, επίπεδα THS κλπ.).
ΜΑΘΕΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Για περισσότερα άρθρα και πληροφορίες σχετικά με τον θυρεοειδή (συμπεριλαμβανομένου και του καρκίνου θυρεοειδούς), τους παραθυρεοειδείς, τις παθήσεις τους και την χειρουργική τους αντιμετώπιση, επισκεφθείτε την κεντρική σελίδα Χειρουργός Θυρεοειδούς – Παραθυρεοειδών.
ΘΑ ΜΑΣ ΒΡΕΙΤΕ
ΕΥΓΕΝΙΔΕΙΟ-Παπαδιαμαντοπούλου 20 (Ιλίσια)
ΙΑΤΡΙΚΟ ΨΥΧΙΚΟΥ – Άντερσεν 5 (Νέο Ψυχικό)
ΜΗΤΕΡΑ- Ερυθρού Σταυρού 5 (Μαρούσι)
ΤΗΛ. 2107487318 & 6977068223
email: georgesakorafas@yahoo.com
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς Θυρεοσφαιρίνη μετά Θυρεοειδεκτομή για Καρκίνο Θυρεοειδούς
